462 New Articles

ΚΩΣΤΑΣ ΤΖΑΒΑΡΑΣ: ΕΙΜΑΣΤΕ ΥΠΟΧΡΕΩΜΕΝΟΙ ΝΑ ΑΝΑΖΗΤΟΥΜΕ ΤΗΝ ΑΛΗΘΕΙΑ

Συνέντευξη στον Γαβριήλ Χ. Σερέτη

Την πεποίθηση ότι η Βουλή δεν μπορεί να αναπέμψει την υπόθεση Παπαγγελόπουλου στη Δικαιοσύνη, χωρίς να παραλείψει να εκπληρώσει την εξαιρετική δικαστική αρμοδιότητα που έχει για τα υπουργικά εγκλήματα, εκφράζει ο πρώην υπουργός Κώστας Τζαβάρας. Σημειώνοντας με νόημα τη θέση της πλειοψηφίας, σύμφωνα με την οποία η διερεύνηση για όλα τα αδικήματα που συντελέστηκαν και για όλα τα πρόσωπα που ενεπλάκησαν σ’ αυτή τη σκοτεινή υπόθεση, θα φτάσει μέχρι τέλους. Ο βουλευτής Ηλείας της Ν.Δ. και μέλος της Επιτροπής για την Αναθεώρηση του Συντάγματος με τη συνέντευξη του στον «Φ» υπογραμμίζει ότι η διερεύνηση της υπόθεσης δεν πρέπει να συσχετιστεί με τη πρώτιστη ανάγκη εξεύρεσης συναινέσεων στα μείζονα ζητήματα της αναθεώρησης του Συντάγματος και του εκλογικού νόμου.

 

Γνωρίζουμε την θέση σας ότι προέχουν τα στοιχεία και οι αποδείξεις. Είναι, όμως, δυνατόν, ρωτά ο απλός πολίτης, ο κ. Παπαγγελόπουλος να ενεργούσε μόνος του; Για ένα θέμα που η ίδια η κυβέρνηση ΣΥΡΙΖΑ-ΑΝΕΛ είχε αναδείξει ως κορυφαίο “σκάνδαλο”; Το ρωτώ διότι, μεταξύ άλλων, όλοι θυμόμαστε πως οι γνωστές δηλώσεις του πρώην αναπληρωτή υπουργού, έγιναν κάτω από τις νεραντζιές του Μαξίμου, μετά από σύσκεψη- ενημέρωση του πρώην Πρωθυπουργού για τη δικογραφία.

 

Το ερώτημα είναι εύλογο και ως εκ τούτου δικαιούται οποιοσδήποτενα απορεί πως είναι δυνατόν ως πρωθυπουργός ο κ. Τσίπρας να αγνοούσετουςποινικά επιλήψιμουςχειρισμούςστο χώρο της Δικαιοσύνης, που αποδίδονται στον υπουργό του. Όμωςμόνο λογικές απορίες και εύλογα συμπεράσματα δεν αρκούν για να εμπλέξουν κάποιον σε μια ποινική υπόθεση.Η αρχή της νομιμότητας, υπό τη μορφή της θετικότητας και της ασφάλειας του δικαίου που επικρατεί στο χώρο του ποινικού δικαίου, αποτελεί θεσμική εγγύηση για το ότι κανένας στη χώρα μας δεν επιτρέπεται να εμπλακεί σε ποινική διαδικασία μόνο με βάση λογικές υπόνοιες. Χρειάζονται στοιχεία, έστω με τη μορφή των απλών ενδείξεων που κατά κάποιο τρόπο αποτελούν ατελείς αποδείξεις. Σε αντίθετη εκδοχή θα επιστρέφαμε στο καθεστώς των «ποινών υπονοίας», που ίσχυσε στη Πρωσία το 1754 επί Φρειδερίκου του Μεγάλου, όταν και χωρίς αποδείξεις κάποιος καταδικαζόταν, γιατί στο πρόσωπο του συγκέντρωνε απλές και μόνο υποψίες εμπλοκής στη διάπραξη ενός εγκλήματος. Επομένως, είμαστε υποχρεωμένοι σε κάθε ποινική περίπτωση να αναζητούμε την αλήθεια των γεγονότων, δηλαδή του τι πραγματικά έχει γίνει σε μια υπό έρευνα περίπτωση και όχι του τι θα ήταν λογικά δυνατό να έχει συμβεί. Ανεξαρτήτως, όμως, τούτων η ποινική εμπλοκή του κ. Τσίπρα στη συγκεκριμένη υπόθεση, ακόμη και με λογικές υπόνοιες, είναι αδιανόητη γιατί προσκρούει στον προβληματικό χαρακτηρισμό του τρόπου της πιθανής συμμετοχής του στη διάπραξη των εγκλημάτων που αποδίδονται στον υπουργό του. Θα μπορούσε δηλαδή να χαρακτηριστεί ως ηθικός αυτουργός ηθικού αυτουργού (αλυσιδωτή ηθική αυτουργία), σε έγκλημα που διαπράχθηκε από μη πολιτικά πρόσωπα. Για τη σχέση όμως αυτή δεν έχει αναφερθεί οποιοδήποτε στοιχείο.

 

Έχει η Βουλή την αρμοδιότητα να διερευνήσει σε βάθος την υπόθεση ή αυτό είναι δουλειά της Δικαιοσύνης, στην οποία, με τη σύμφωνη γνώμη του Κοινοβουλίου, πρέπει να επιστρέψει ο φάκελος;

 

Ως γνωστόν, η Βουλή επιλαμβάνεται της υποθέσεως αυτής ύστερα από σχετική απόφαση της δικαιοσύνης. Η απόφαση της δικαιοσύνης στη συγκεκριμένη περίπτωση είναι ενσωματωμένη στο διαβιβαστικό έγγραφο, με το οποίο ο αντιεισαγγελέας κ. Ζαχαρής διαβιβάζει στη Βουλή τη συγκεκριμένη ποινική υπόθεση, μαζί με τα υπάρχοντα στοιχεία, για να ασκήσει η Βουλή τις προβλεπόμενες από το Σύνταγμα, το Νόμο και το Κανονισμό της Βουλής αρμοδιότητές της. Δηλαδή, να ερευνήσει με τη σύσταση και τη συγκρότηση ειδικής κοινοβουλευτικής επιτροπής για τη διενέργεια προκαταρκτικής εξέτασης του άρθρου 86 του Συντάγματος εάν στη συγκεκριμένη περίπτωση συντρέχουν οι προϋποθέσεις για την άσκηση ποινικής δίωξης εναντίον του κ. Παπαγγελόπουλου ή όποιου άλλου έχει συμμετάσχει στις πράξεις που του αποδίδονται. Η δικαιοσύνη επομένως ήδη έχει αποφασίσει ότι οποιαδήποτε προηγούμενη έρευνα χρειαστείγια την άσκηση της ποινικής δίωξης, σε όλο το βάθος και το εύρος που επιβάλλεται, ανήκει αποκλειστικά στην αρμοδιότητα της Βουλής. Επιστροφή της υπόθεση στη δικαιοσύνημπορεί να γίνει μόνο υπό τους όρους και τις προϋποθέσεις που ορίζει το άρθρο 86 του Συντάγματος, τα άρθρα 1 έως 4 του Ν. 3126/2003 περί ΠοινικήςΕυθύνης Υπουργών και τα άρθρα 153 και επόμενα του Κανονισμού της Βουλής.Υπό ταδεδομένα αυτά δυσκολεύομαι να κατανοήσω με ποιο νόμιμο τρόπο μπορεί η Βουλή να αναπέμψει την υπόθεση στηδικαιοσύνη, χωρίς να παραλείψει να εκπληρώσει την εξαιρετική δικαστική αρμοδιότητα που έχει για τα υπουργικά εγκλήματα, όταν μάλιστα ο Γ.Γ. της Κ.Ο. της Ν.Δ. σε χτεσινή του δήλωση διαβεβαίωσε ότι η διερεύνηση για όλα τα αδικήματα που συντελέστηκαν και για όλα τα πρόσωπα που ενεπλάκησαν σ’ αυτή τη σκοτεινή υπόθεση, θα φτάσει μέχρι τέλους.

 

Πως θα μπορούσε να διαχωριστεί η διερεύνηση της υπόθεσης ώστε να λάμψει η αλήθεια, από την επίσης πρώτιστη ανάγκη εξεύρεσης συναινέσεων στα μείζονα ζητήματα της αναθεώρησης του Συντάγματος και του εκλογικού νόμου;

 

Δεν χρειάζεται καμία προσπάθεια για ένα τέτοιο διαχωρισμό, αφού αφ’ εαυτών τα δύο ζητήματα κινούνται και εξελίσσονται σε διαφορετικές «πίστες». Το μεν πρώτο αναφέρεται στην εξαιρετική λειτουργία της Βουλής ως αποκλειστικού κρατικού φορέα άσκησης της ποινικής δίωξης κατά των υπουργών και υφυπουργών, για εγκλήματα που έχουν διαπράξει κατά την άσκηση των καθηκόντων τους (άρθρο 86 του Συντάγματος), το δε δεύτερο αναφέρεται στην κορυφαία κοινοβουλευτική διαδικασία αναθεώρησης του Συντάγματος (άρθρο 110 του Συντάγματος).

ΦΙΛΕΛΕΥΘΕΡΟΣ – Παρασκευή-Κυριακή 20-22 Σεπτεμβρίου 2019

Η συνταγματική αναθεώρηση στην τελική ευθεία

ΓΙΩΡΓΟΣ Σ. ΜΠΟΥΡΔΑΡΑΣ

Φωτογραφία: Χθες πραγματοποιήθηκε η πρώτη τυπική συνεδρίαση για τον προγραμματισμό των εργασιών της επιτροπής.

Με την εκλογή διακομματικού προεδρείου άνοιξαν χθες και τυπικά οι εργασίες της επιτροπής για την αναθεώρηση του συντάγματος, η πρώτη επί της ουσίας συνεδρίαση της οποίας προγραμματίστηκε για την ερχόμενη Τετάρτη. Πρόεδρος εξελέγη ο κ. Ευριπίδης Συλιανίδης, αντιπρόεδρος η κ. Εφη Αχτσιόγλου και γραμματέας ο κ. Γ. Καμίνης, μέσα σε κλίμα ευρύτερης συνεννόησης – όπως συνέβη αντιστοίχως και στο παρελθόν, προκειμένου να σταλεί το μήνυμα ότι η συγκεκριμένη ειδικού πολιτικού βάρους επιτροπή λειτουργεί εν μέσω γενικότερης διάθεσης για συναίνεση.

Μόνο στην περίπτωση της προταθείσας από το κόμμα της αξιωματικής αντιπολίτευσης κατεγράφησαν ορισμένες «σκιές»: αν και οι κ. Στυλιανίδης και Καμίνης έλαβαν 40 θετικές ψήφους και μόνο δύο λευκά, στην κάλπη της κυρίας Αχτσιόγλου βρέθηκαν μόνο 34 θετικές ψήφοι, επίσης δύο λευκά, αλλά και έξι άκυρα. Ουδείς, ωστόσο, μπορεί να πει την προέλευση των έξι «ακύρων», που καταδεικνύουν την ύπαρξη δυσφορίας ή αποδοκιμασίας για την τέως υπουργό Εργασίας, δεδομένου ότι η ψηφοφορία ήταν μυστική.

Αμέσως μετά την εκλογή του, ο κ. Στυλιανίδης πρότεινε τη διεξαγωγή συνεδριάσεων κάθε Τετάρτη και Πέμπτη, με κατ’ αρχήν στόχο να συζητηθεί σε κάθε συνεδρίαση μία από τις δέκα θεματικές ενότητες στις οποίες «χώρισε» τις 49 προς αναθεώρηση διατάξεις. Υπενθυμίζεται ότι εξ αυτών οι δέκα αφορούν καταργήσεις υφισταμένων διατάξεων, ενώ, ως προς τις υπόλοιπες, το ειδικότερο ενδιαφέρον επικεντρώνεται αφενός στα έξι άρθρα για την τροποποίηση των οποίων απαιτούνται στην αναθεωρητική Βουλή 151 ψήφοι (είναι εκείνα για τα οποία η προτείνουσα, προηγούμενη Βουλή είχε υπερψηφίσει με τουλάχιστον 180 ψήφους), και εκ των υπολοίπων ορισμένα όπως το άρθρο 54, το οποίο σχετίζεται με τη δυνατότητα άμεσης κατάργησης της απλής αναλογικής. Στα πρώτα εκ των προαναφερομένων είναι τα σχετικά με την αποσύνδεση της εκλογής Προέδρου της Δημοκρατίας από τη διάλυση της Βουλής και την πρόωρη προσφυγή στις κάλπες, τον νόμο περί ευθύνης υπουργών, τη βουλευτική ασυλία, το δικαίωμα της μειοψηφίας να συγκροτεί έως δύο εξεταστικές επιτροπές, την εξομοίωση των στρατιωτικών με τους τακτικούς δικαστές, καθώς και την εκλογή μελών των ανεξαρτήτων αρχών.

Κατά τη χθεσινή συζήτηση επί του προγραμματισμού εργασιών, εκ μέρους του ΣΥΡΙΖΑ ο κ. Γ. Κατρούγκαλος, αφού επαναδιατύπωσε τις ενστάσεις του κόμματος της αξιωματικής αντιπολίτευσης αναφορικά με τον χρόνο του ενός μηνός που δόθηκε για την ολοκλήρωση του έργου της (έκανε λόγο για «ασφυκτικό πλαίσιο») ζητώντας να μείνει ανοικτό το ενδεχόμενο να ζητηθεί από την Ολομέλεια χρονική παράταση, υπέβαλε το αίτημα να αποτελέσει ξεχωριστή, αυτόνομη ενότητα η συζήτηση επί της διατάξεως που αφορά τις σχέσεις Πολιτείας και Εκκλησίας. Με την πρόταση συμφώνησε εκ μέρους του ΚΚΕ και ο κ. Ι. Γκιόκας, εγείροντας επίσης ενστάσεις επί του «ασφυκτικού χρονοδιαγράμματος», όπως έκανε στη συνέχεια και η εκπρόσωπος του ΜέΡΑ25 Αγγελική Αδαμοπούλου.

Κλείνοντας τη συνεδρίαση, ο κ. Στυλιανίδης ανέφερε πως κάνει αποδεκτό το αίτημα του κ. Κατρούγκαλου να «αφιερωθεί» μία συνεδρίαση για το θέμα των σχέσεων Πολιτείας και Εκκλησίας, ενώ άφησε και ανοικτό το ενδεχόμενο η επιτροπή να ζητήσει μικρή παράταση για την ολοκλήρωση των εργασιών της, που, όπως προβλέπεται κατ’ αρχήν από τη σχετική κατά πλειοψηφία απόφαση της Ολομέλειας, έχει προσδιοριστεί για τις 22 Οκτωβρίου.

Πηγή: https://www.kathimerini.gr/1043623/article/epikairothta/politikh/h-syntagmatikh-ana8ewrhsh-sthn-telikh-ey8eia (Έντυπη έκδοση)

 

Γιώργος Μπουγελέκας: Σχολική ιστορία και βαρβαρότητα

Το σχολείο ήταν ανέκαθεν ένα εξαιρετικά αποτελεσματικό εργαλείο στα χέρια εκείνων που έκαναν τις κυρίαρχες πολιτικές επιλογές. Ιδιαίτερα τα σχολικά εγχειρίδια απετέλεσαν το ουσιαστικότερο μέσο διάχυσης των απόψεων, από τις οποίες τα Ελληνόπουλα, σύμφωνα με τους κρατούντες, έπρεπε να εμφορούνται. Πάντα υπηρέτησαν πιστά τόσο το ιδεολόγημα της εθνικής συνέχειας και ομοιογένειας του ελληνικού έθνους όσο και την αναπόφευκτη ιεράρχηση των πολιτισμών. Για το εκπαιδευτικό μας σύστημα το έθνος μας παρέμεινε ανά τους αιώνες αναλλοίωτο και ανέπαφο. Αξιοσημείωτο είναι το γεγονός πως, όταν ο Κωνσταντίνος Παπαρρηγόπουλος το 1853 διατύπωσε με κατηγορηματικό τρόπο τη θεωρία της αδιάσπαστης συνέχειας του ελληνισμού στο έργο του Ιστορία του Ελληνικού Έθνους, κυριαρχούσαν -ακόμη και στα σχολικά εγχειρίδια της εποχής- οι αντιλήψεις που θεωρούσαν το Βυζάντιο ως «περίοδο δουλείας για το ελληνικό έθνος». H άποψη του Παπαρρηγόπουλου ότι το Βυζάντιο δεν ήταν ένα εκφυλισμένο υπόλειμμα του Ανατολικού Ρωμαϊκού Κράτους, αλλά αποτελούσε αναβίωση του ελληνισμού μέσα σε νέα σχήματα, απεδείχθη ηγεμονική στην επιστημονική κοινότητα και ανθεκτική στο πέρασμα του χρόνου. Ενώ, αντίθετα, η πένα του Αλέξανδρου Παπαδιαμάντη στο βιβλίο του Οι έμποροι των Εθνών αδίστακτα χαρακτηρίζει τους Βυζαντινούς ως Ρωμαίους.

Αλλά και ο καθηγητής στο Πανεπιστήμιο της Αθήνας Φαίδων Κουκουλές, στο έργο του Βυζαντινών βίος και πολιτισμός περιέγραψε την καθημερινότητα της εποχής ως εξής: «…προς μεν τον αρχαίον ασθενέστερων συνδέεται, προς τον νεώτερο αυτό τούτο εν πλείστοις συμπίπτει» (Δ. Χατζή, Το πρόσωπο του νέου Ελληνισμού, Το Ροδακιό, 2005, σ.54)

Ένα από τα πλέον χαρακτηριστικά παραδείγματα αντοχής της θεωρίας της συνέχειας του ελληνικού έθνους αποτελεί η κυριαρχία της μέχρι σήμερα στα σχολικά εγχειρίδια. Περιγράφει την εξέλιξη ενός έθνους και ενός πολιτισμού που περιλαμβάνει τρία στάδια: την αρχαιότητα, το Βυζάντιο και το σήμερα. «Η ελληνικότητα, με την έννοια της ταυτότητας και της συνείδησης, που είναι εθνική, θρησκευτική, γλωσσική και γενικότερα πολιτισμική, περιγράφεται έμμεσα αναλλοίωτη, εφόσον γενικώς υπάρχει και επί αιώνες καταφέρνει και διατηρείται ‘ως προς όλα της τα στοιχεία’ μέχρι την επανάσταση και την ίδρυση του ελληνικού κράτους», σημειώνει το βιβλίο της ιστορίας της Γ’ γυμνασίου. (Φραγκουδάκη, 1997, σ.352). Στα βιβλία της σχολικής ιστορίας «η αξία της ομοιογένειας συμπληρώνει την αξία της διατήρησης» (Στο ίδιο, σ.353). Στα εγχειρίδια υπάρχει πλήρης απουσία αναφορών σε «εθνοτικά, θρησκευτικά, γλωσσικά και πολιτισμικά πληθυσμιακά μίγματα που χαρακτηρίζουν όλες τις αυτοκρατορίες, εξίσου τη βυζαντινή και την οθωμανική» (Στο ίδιο).

Αποκρύπτεται επιμελώς το γεγονός, ότι «Η αρχαία Ελλάδα θα γίνει γνωστή και στους Νεοέλληνες, αφού περάσει μέσα από την Αναγέννηση» (Δ. Χατζή, Το πρόσωπο του νέου Ελληνισμού, Το Ροδακιό, 2005, σ.77).

Όταν η Θεσσαλονίκη, μετά τους Βαλκανικούς Πολέμους, εντάχθηκε στο ελληνικό κράτος, το εβραϊκό στοιχείο πλειοψηφούσε στη σύνθεση του πληθυσμού της πόλης (Φραγκουδάκη, 1997, σ. 395). Το συμβάν αποκρύπτεται, ενώ επρόκειτο για μια από τις σημαντικότερες «εβραϊκές κοινότητες της Νοτιοανατολικής Ευρώπης» (Μαργαρίτης, 2005, σ.13). Η εθνική ανομοιογένεια έπρεπε με κάθε τρόπο να αποσιωπηθεί, γιατί για τα σχολικά εγχειρίδια είναι εμπόδιο στην ειρηνική επιβίωση του κράτους. Ιδεολογικό παράγωγο αυτών των απόψεων υπήρξε η Μεγάλη Ιδέα. Η μνεία της στο βιβλίο της ΣΤ’ δημοτικού «ως ανασύσταση της βυζαντινής αυτοκρατορίας γίνεται χωρίς άλλο σχόλιο, καθώς και η αποκλειστικά θετική της παρουσίαση χωρίς καμία νύξη στις αρνητικές πλευρές της ιδεολογικής της λειτουργίας απέναντι στα λαϊκά στρώματα ή στις τρομερές ήττες του ελληνικού κράτους, στις οποίες (το) οδήγησε» (Φραγκουδάκη, 1997, σ.365). Χριστιανοί και μουσουλμάνοι ξεριζώθηκαν και «η Ελλάδα και η Τουρκία απέκτησαν έτσι ένα πλήθος χαμένων πατρίδων» (Μαργαρίτης, 2005, σ. 12). Παράλληλα, τα σχολικά εγχειρίδια υπέπεσαν σε σημαντικές αντιφάσεις. Έτσι, ενώ δηλώνεται «η οικονομική ανάπτυξη» και «η άνθιση της παιδείας», ενώ παρουσιάζεται χάρτης των ελληνικών σχολείων από τον 17ο αιώνα, από την άλλη αφήνεται να εννοηθεί ότι «η οθωμανική αυτοκρατορία εμπόδιζε γενικά την ανάπτυξη της παιδείας» (Φραγκουδάκη, 1997, σ.357), με αποτέλεσμα να υπονοείται η λειτουργία του «κρυφού σχολειού».

Η αξία του σύγχρονου ελληνικού πολιτισμού, κατά τα εγχειρίδια, βρίσκεται στη σχέση του με τον αρχαίο, ο οποίος εμφανίζεται ως αξία μοναδική και ανεπανάληπτη, αλλά ταυτόχρονα και ως κοιτίδα του σύγχρονου πολιτισμού στους τομείς της επιστήμης, της τέχνης και των ιδεών. Αυτή η αντιμετώπιση οδηγεί σε μια σαφέστατη κατάταξη των λαών και των πολιτισμών τους σε μια ιεραρχική κλίμακα, που αποδίδει στη δυτική Ευρώπη την πρώτη θέση, ενώ μέσω αυτής της κατάταξης ο ελληνικός πολιτισμός, ως πηγή του ευρωπαϊκού, βρίσκεται στο πιο ψηλό σκαλί του βάθρου των πολιτισμών του κόσμου. Αυτή η παρουσίαση του ελληνικού έθνους και του ελληνικού πολιτισμού δεν είναι άμοιρη επιπτώσεων, τόσο στους αλλοεθνείς όσο και στους Έλληνες μαθητές.

Η εικόνα των άλλων εθνών, όπως διαμορφώνεται από τα σχολικά βιβλία, «είναι κατοπτρική εικόνα του εθνικού εαυτού» (Στο ίδιο, σ. 395). Δηλαδή, ο τρόπος που βλέπουμε τον εαυτό μας είναι αποφασιστικής σημασίας για τον τρόπο που βλέπουμε, αξιολογούμε και κρίνουμε τους «άλλους». Αυτή η αντίληψη θεωρεί και τα άλλα έθνη ως «φυσικά» διακριτές και ομοιόμορφες εσωτερικά ομάδες, ενώ παράλληλα αρνείται κάθε αλληλεπίδραση, που είναι βασικό χαρακτηριστικό της εξέλιξης. Αγνοεί πως ακόμα και αυτή η «ποικιλομορφία των πολιτισμών[…] δεν οφείλεται τόσο στην απομόνωση των ομάδων όσο στις σχέσεις που τις ενώνουν» (Levi-Strauss, 2003, σ. 37). Το αποτέλεσμα των περιεχομένων των εγχειριδίων και της διδασκαλίας, που τα συνοδεύει στις σχολικές τάξεις, είναι η περιθωριοποίηση και ο αποκλεισμός όσων δεν ταυτίζονται με το αμιγές εθνικό πρότυπο, ακριβώς λόγω της «διαφοράς» τους. Τα παιδιά των μεταναστών, των μειονοτήτων, των «ξένων» θεωρούνται απολύτως ομοιόμορφοι φορείς του δικού τους πολιτισμού. Έτσι, παραβλέπονται οι εσωτερικές -ταξικές, φυλετικές και πολιτισμικές- διαφοροποιήσεις μέσα στα πλαίσια των διαφόρων μειονοτήτων. Απολυτοποιούνται και παγιώνονται όλες οι εθνικές διαφορές και παραγνωρίζεται ο δυναμικός χαρακτήρας της όποιας ταυτότητας -επομένως και της εθνικής- που της δίνει τη δυνατότητα της διαρκούς διαπραγμάτευσης και επανεξέτασης των στοιχείων που τη συγκροτούν. Διαφοροποιήσεις και επαναδιαπραγματεύσεις που -σε πείσμα των εγχειριδίων- πραγματοποιούνται αενάως μέσα στο επίσης μεταβαλλόμενο ιστορικό και κοινωνικό περιβάλλον.

Από την άλλη μεριά, η εικόνα που εισπράττουν τα ελληνόπουλα για το έθνος τους μέσα από τα σχολικά εγχειρίδια διαμορφώνεται από ανακριβείς και αντιφατικές πληροφορίες. Μαθαίνουν ότι οι σχέσεις του ελληνικού έθνους με τους εθνικούς άλλους ήταν πάντα συγκρουσιακές και ότι απ’ αυτούς τίποτα θετικό δεν αξίζει να αντλήσουμε. Το μόνο καθήκον που έχουμε απέναντί τους είναι να αμυνθούμε. Διαμορφώνουν την άποψη ότι οι Έλληνες δεν έχουν -ή τουλάχιστον δεν πρέπει να έχουν- κοινωνικές, θρησκευτικές, φυλετικές ή ακόμα και ταξικές διαφορές. Σύμφωνα με τα εγχειρίδια όποτε συνέβη κάτι τέτοιο το έθνος ζημιώθηκε. Αποτέλεσμα όλων αυτών είναι να μη καλλιεργείται η ιστορική κριτική σκέψη. Να εμποδίζονται να συνειδητοποιήσουν ότι η ιστορία είναι διαρκής ανασύνθεση του παρελθόντος. Να αδυνατούν να αντιληφθούν θετικά τις ομοιότητες, αλλά και τις διαφορές με τους γειτονικούς κυρίως λαούς. (Φραγκουδάκη, 1997, σ. 400). Συμπερασματικά, ο Κλωντ Λέβι Στρως υποστηρίζει πως η τάση να απορρίπτουμε ό,τι δεν ταυτίζεται με αυτά που ταυτιζόμαστε έχει γερά ψυχολογικά θεμέλια. Μας θυμίζει πως «η αρχαιότητα συνέχεε στο ίδιο όνομα ‘βάρβαρος’ ό,τι δεν μετείχε στον ελληνικό (και κατόπιν ελληνορωμαϊκό) πολιτισμό». Σημειώνει πως «η ανθρωπότητα» συνηθίζει πολλές φορές να «σταματά στα όρια της φυλής, της γλωσσικής ομάδας, μερικές φορές ακόμα και του χωριού» και καταλήγει με καυστικότητα: «βάρβαρος είναι πρώτα πρώτα ο άνθρωπος που πιστεύει στη βαρβαρότητα» (Levi-Strauss, 2003, σ. 40).

 

ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ

ΜΑΡΓΑΡΙΤΗΣ Γ., Τσάμηδες-Εβραίοι, ανεπιθύμητοι συμπατριώτες. Στοιχεία για την καταστροφή των μειονοτήτων της Ελλάδας, Βιβλιόραμα, 2005.
ΦΡΑΓΚΟΥΔΑΚΗ ΑΝΝΑ-ΘΑΛΕΙΑ ΔΡΑΓΩΝΑ, “Τι είν’ η πατρίδα μας;” Εθνοκεντρισμός στην Εκπαίδευση, Αλεξάνδρεια, 1997.
ΧΑΤΖΗΣ Δ., Το πρόσωπο του Νέου Ελληνισμού, Το Ροδακιό, 2005.

LEVI-STRAUSS C., Φυλή και Ιστορία. Φυλή και πολιτισμός, , Πατάκη, 2003.

 

Ο Γιώργος Μπουγελέκας είναι εκπαιδευτικός, συγγραφέας και μέλος της Κ.Ε. του ΣΥΡΙΖΑ

Πηγή: Η Αυγή

Αναδημοσίευση από το https://commonality.gr

Χωρίς ιθαγένεια και θρήσκευμα οι τίτλοι σπουδών στη δευτεροβάθμια εκπαίδευση

Την απαλοιφή των στοιχείων θρησκεύματος και ιθαγένειας από τους τίτλους και τα πιστοποιητικά σπουδών της δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης, ανακοίνωσε το Υπουργείο Παιδείας, σε συμμόρφωση με σχετική απόφαση της Αρχής Προστασίας Δεδομένων Προσωπικού Χαρακτήρα.

Στην ανακοίνωση του υπ. Παιδείας σημειώνεται: «Σε συμμόρφωση με την υπ’ αριθ. 28/2019 Απόφαση της Αρχής Προστασίας Δεδομένων Προσωπικού Χαρακτήρα (ΑΠΔΠΧ), το Υπουργείο Παιδείας και Θρησκευμάτων έχει δρομολογήσει την τροποποίηση των κείμενων ρυθμίσεων προκειμένου να μην αναγράφεται πλέον το θρήσκευμα και η ιθαγένεια στα στοιχεία που τηρούνται στο σχολείο και στους τίτλους και πιστοποιητικά σπουδών της δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης, καθώς και στο πληροφοριακό σύστημα «myschool».

Η υπουργός Παιδείας και Θρησκευμάτων, Νίκη Κεραμέως, δήλωσε σχετικά:
 
«Στόχος μας στο Υπουργείο Παιδείας και Θρησκευμάτων είναι να καλλιεργούμε διαρκώς ένα σχολικό περιβάλλον γνώσης, ελεύθερο, δημιουργικό, χωρίς αποκλεισμούς. Καταπολεμώντας κάθε είδους διάκριση, σεβόμενοι τις θρησκευτικές πεποιθήσεις.

Παράλληλα μεριμνούμε για την προστασία των προσωπικών δεδομένων των μαθητών, σύμφωνα με το εθνικό και ενωσιακό δίκαιο. Εν προκειμένω, κρίθηκε ότι η αναγραφή του θρησκεύματος και της ιθαγένειας στους τίτλους και στα πιστοποιητικά σπουδών δεν είναι αναγκαία και πρόσφορη για την εξυπηρέτηση του σκοπού τους, ο οποίος συνίσταται αποκλειστικά στην παρακολούθηση της φοίτησης και στη βεβαίωση των επιδόσεων και της επιτυχούς περάτωσης των σπουδών του μαθητή.

Στο πλαίσιο αυτό, προχωράμε άμεσα στις αναγκαίες τροποποιήσεις των σχετικών ρυθμίσεων, ώστε η συλλογή και επεξεργασία τέτοιων προσωπικών δεδομένων, σε όλες τις εκπαιδευτικές βαθμίδες, να είναι απολύτως συμβατή με τις απαιτήσεις του εθνικού και ενωσιακού δικαίου».

Πηγή: https://www.kathimerini.gr (Online)

Βουλή: Συνεδριάζει την Παρασκευή η Επιτροπή Αναθεώρησης του Συντάγματος

Ένας μήνας προθεσμία για την ολοκλήρωση του έργου της

Την ερχόμενη Παρασκευή 20 Σεπτεμβρίου θα συνέλθει σε πρώτη συνεδρίαση, η Επιτροπή για την Αναθεώρηση του Συντάγματος, προκειμένου να εκλέξει το προεδρείο της.

Η προθεσμία που θα έχει η Επιτροπή για να ολοκληρώσει το έργο της θα είναι ένας μήνας, δηλαδή από τις 20 Σεπτεμβρίου έως 22 Οκτωβρίου 2019, διάστημα στο οποίο πρέπει να υποβάλει τη σχετική έκθεση ώστε να κινηθούν οι περαιτέρω διαδικασίες αναθεώρησης στην Ολομέλεια.

Την ερχόμενη Παρασκευή 20 Σεπτεμβρίου θα συνέλθει σε πρώτη συνεδρίαση, η Επιτροπή για την Αναθεώρηση του Συντάγματος, προκειμένου να εκλέξει το προεδρείο της.

Η προθεσμία που θα έχει η Επιτροπή για να ολοκληρώσει το έργο της θα είναι ένας μήνας, δηλαδή από τις 20 Σεπτεμβρίου έως 22 Οκτωβρίου 2019, διάστημα στο οποίο πρέπει να υποβάλει τη σχετική έκθεση ώστε να κινηθούν οι περαιτέρω διαδικασίες αναθεώρησης στην Ολομέλεια.

 

Το προεδρείο της Επιτροπής Αναθεώρησης του Συντάγματος θα είναι διακομματικό, πρακτική που έχει τηρηθεί σε όλες τις αναθεωρήσεις του Συντάγματος. Αυτό σημαίνει ότι ο πρόεδρος θα προέρχεται από το κόμμα της πλειοψηφίας, ο αντιπρόεδρος από την αξιωματική αντιπολίτευση και ο γραμματέας της Επιτροπής από το Κίνημα Αλλαγής.

Η απόφαση για προθεσμία ενός μήνα ελήφθη νωρίτερα σήμερα κατά πλειοψηφία από την Ολομέλεια, αλλά - όπως προϊδέασε ο πρόεδρος της Βουλής, Κωνσταντίνος Τασούλας - ενδεχομένως, στην πορεία, να δοθεί ένα περιθώριο, με νέα απόφαση, στην περίπτωση που η Επιτροπή δεν περατώσει το έργο της μέσα σε συτό το χρονικό διάστημα.

Πηγή: ΑΜΠΕ

 
Αναδημοσίευση από την https://www.naftemporiki.gr

Υψηλές για την εποχή θερμοκρασίες

Πολύ καλές καιρικές συνθήκες σε ολόκληρη τη χώρα και υψηλές για την εποχή θερμοκρασίες κατά τόπους στα ηπειρωτικά, περιμένουμε την Τετάρτη. Τις νυκτερινές και πρώτες πρωινές ώρες η ορατότητα θα είναι τοπικά περιορισμένη.

Η θερμοκρασία θα κυμανθεί, στη Δυτική Μακεδονία από 8 έως 29 βαθμούς, στη Βόρεια Ελλάδα από 12 έως 34 βαθμούς, στην Ήπειρο από 11 έως 30, στη Δυτική και Νότια Ελλάδα από 17 έως 32 βαθμούς, στην Κεντρική Ελλάδα από 15 έως 36, στα υπόλοιπα ηπειρωτικά από 16 έως 35 βαθμούς, στα νησιά του Ιονίου από 18 έως 27 και στα νησιωτικά τμήματα του Αιγαίου από 16 έως 19 βαθμούς, αλλά στα νησιά του Ανατολικού Αιγαίοι οι μέγιστες θα φτάσουν τοπικά στους 31 βαθμούς, ενώ στις Σποράδες και στις Κυκλάδες οι μέγιστες δε θα ξεπεράσουν τους 27 βαθμούς Κελσίου.

Οι άνεμοι στο Βόρειο Αιγαίο θα πνέουν από νότιες κυρίως διευθύνσεις ασθενείς έως σχεδόν μέτριοι, αλλά από αργά το βράδυ θα επικρατήσουν άνεμοι βορείων διευθύνσεων με εντάσεις 6 έως 7 μποφόρ και πιθανόν τοπικά 8 μποφόρ. Στο υπόλοιπο Αιγαίο οι άνεμοι θα πνέουν από δυτικές έως νοτιοδυτικές διευθύνσεις ασθενείς μέχρι μέτριοι και στη θάλασσα των Κυθήρων ισχυροί 6 μποφόρ. Στο Ιόνιο οι άνεμοι θα πνέουν ασθενείς και τις θερμές ώρες της ημέρας από δυτικές διευθύνσεις με εντάσεις έως 5 μποφόρ.

Στην Αττική περιμένουμε ηλιοφάνεια. Οι άνεμοι θα πνέουν ασθενείς. Η θερμοκρασία θα κυμανθεί στην πόλη της Αθήνας από 20 έως 32 βαθμούς.

Στη Θεσσαλονίκη αναμένονται λίγες αραιές νεφώσεις. Οι άνεμοι θα πνέουν ασθενείς αλλά αργά το βράδυ θα στραφούν σε βορειοδυτικούς και θα ενισχυθούν γρήγορα σε ισχυρούς έως σχεδόν θυελλώδεις 6 με 7 μποφόρ. Η θερμοκρασία στο κέντρο της πόλης θα κυμανθεί από 18 έως 32 βαθμούς.

Πηγή: https://www.efsyn.gr

Ντιμπέιτ πανεπιστημιακών για τα ΑΕΙ - Σημαντικό δημοσίευμα της εφημερίδας "Καθημερινή"

ΑΠΟΣΤΟΛΟΣ ΛΑΚΑΣΑΣ
 
Φωτογραφία: Η μεταρρυθμιστική προσπάθεια της υπουργού Νίκης Κεραμέως, η οποία έχει δηλώσει ότι οι αλλαγές θα αποτυπωθούν σε νόμο έως το τέλος του 2019, θεωρείται το πρώτο και το πλέον καθοριστικό κρας τεστ στις σχέσεις της νέας κυβέρνησης με τα ΑΕΙ (στη φωτ. το Πανεπιστήμιο Αθηνών). ΑΠΕ-ΜΠΕ/ΑΛΚΗΣ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΙΔΗΣ
Το περιεχόμενο της νέας σελίδας των πανεπιστημίων καλούνται να γράψουν οι Eλληνες πανεπιστημιακοί. Το περίγραμμα των προτάσεων της νέας ηγεσίας του υπουργείου Παιδείας οδηγεί σε άρδην αλλαγή του τοπίου, με μεταρρυθμίσεις σε σειρά  θεμάτων· ενδεικτικά, από τον τρόπο εισαγωγής των αποφοίτων λυκείου στα ΑΕΙ, τον αριθμό των εισακτέων, τη διοίκηση, την αξιολόγηση και τη χρηματοδότηση των Ιδρυμάτων, την οργάνωση σπουδών, την αξιοποίηση των κονδυλίων από την ερευνητική τους δραστηριότητα, έως τη διαγραφή των φοιτητών που καθυστερούν υπερβολικά τις σπουδές τους. 
 
Η μεταρρυθμιστική προσπάθεια της υπουργού Νίκης Κεραμέως, η οποία έχει δηλώσει ότι οι αλλαγές θα αποτυπωθούν σε νόμο έως το τέλος του 2019, θεωρείται το πρώτο και το πλέον καθοριστικό κρας τεστ στις σχέσεις της νέας κυβέρνησης με τα ΑΕΙ. «Το εύρος και το είδος των θεμάτων που ετέθησαν ως ερωτήματα γεννούν μια αισιοδοξία για σημαντική διαφοροποίηση των όρων λειτουργίας του ελληνικού πανεπιστημίου, καθώς περιλαμβάνονται πολλά από τα ζητήματα που το ταλαιπωρούν εδώ και αρκετά χρόνια» ανέφερε, μιλώντας στην «Κ», ο πρύτανης του Παν. Κρήτης, Οδυσσέας Ζώρας. Βέβαια, ποιος ξεχνά την αντίδραση των ΑΕΙ όταν ο νόμος του 4009 του 2011 επιχείρησε να... σπάσει αυγά και ισορροπίες εντός των ΑΕΙ, φέρνοντας για παράδειγμα ένα νέο σύστημα διοίκησης και οργάνωσης σπουδών; 
 
Μάλιστα, η επαναφορά των Συμβουλίων που περιλαμβάνεται στην πρόταση της κ. Κεραμέως, έστω και με άλλες αρμοδιότητες σε σχέση με τον νόμο του 2011 –τότε καθιερώθηκαν αλλά καταργήθηκαν επί ΣΥΡΙΖΑ–, δείχνει να διχάζει την πανεπιστημιακή κοινότητα, όπως καταγράφεται και από τις θέσεις πανεπιστημιακών, των οποίων η «Κ» ζήτησε σήμερα προτάσεις για αλλαγές στα ΑΕΙ.
 
Από την άλλη, η ένταση των πιθανών αντιδράσεων των ομάδων φοιτητών εντός των ΑΕΙ κατά την έναρξη της ακαδημαϊκής χρονιάς τον Οκτώβριο, και η αντιμετώπισή τους θα δώσει το στίγμα των προθέσεων της κυβέρνησης αλλά και της πλειονότητας των πανεπιστημιακών να προχωρήσουν οι μεταρρυθμίσεις στην ελληνική ανώτατη εκπαίδευση.
 
Οδυσσέας Ζώρας, Καθηγητής Ιατρικής, πρύτανης Παν. Κρήτης: Ευθύνη της πολιτείας το καλό δημόσιο ΑΕΙ
 
Διαχρονικά, οι ρυθμίσεις που έφερναν οι προηγούμενοι υπουργοί ήταν όλο και πιο λεπτομερείς, όλο και πιο δυσλειτουργικές και μερικές φορές απελπιστικά πρόχειρες. Ο έλεγχος του υπουργείου Παιδείας γινόταν όλο και στενότερος ως προς τις διαδικασίες χωρίς ποτέ να ενδιαφέρεται για το αποτέλεσμα ή την ποιότητα του παραγόμενου έργου. Ηλθε η ώρα αυτό να αλλάξει. Η αυτονομία των Ιδρυμάτων θα πρέπει να τους επιτρέψει να πραγματοποιήσουν τη στρατηγική τους και να κριθούν (ή και να χρηματοδοτηθούν) σε σχέση με το παραγόμενο αποτέλεσμα. Η Ευρωπαϊκή Ενωση Πανεπιστημίων έχει δημοσιεύσει τους ποσοτικούς και ποιοτικούς δείκτες στους οποίους στηρίζεται η χρηματοδότηση των δημόσιων ΑΕΙ από το κράτος. Ας υιοθετήσουμε ένα τέτοιο σύστημα και ας αφήσουμε τα πανεπιστήμια να βρουν μόνα τους τις κατάλληλες διαδικασίες ώστε να επιτύχουν τον καλύτερο συνδυασμό των αποτελεσμάτων. Οι προληπτικοί έλεγχοι, τα γραφειοκρατικά εμπόδια και οι συνεχείς καθυστερήσεις ούτε την αποτελεσματικότητα αυξάνουν, ούτε τη διαφθορά καταστέλλουν.
 
Εχει γίνει μεγάλη συζήτηση για την ίδρυση ιδιωτικών ΑΕΙ. Δεν υπάρχουν πειστικά παραδείγματα χωρών στις οποίες η λειτουργία των ιδιωτικών ιδρυμάτων βελτίωσε τα δημόσια, αντιθέτως παντού στον κόσμο η λειτουργία καλών δημόσιων πανεπιστημίων δίνει τον τόνο στην ποιότητα της τριτοβάθμιας εκπαίδευσης. Αλλά για να το κάνουν αυτό πρέπει να θέσουν εκείνα τους στόχους τους, να αξιοποιήσουν τα πλεονεκτήματά τους και να συμφωνήσουν με την πολιτεία για τα παραδοτέα της δραστηριότητάς τους. Η πολιτεία έχει χρέος να παρακολουθεί την ποιότητα, την τήρηση της νομιμότητας και κανόνων ασφαλείας αλλά και τις επιδόσεις των ΑΕΙ και να κρίνει πού αποδίδει περισσότερο η επένδυση του δημόσιου χρήματος.
 
Βάσω Κιντή, Καθηγήτρια Φιλοσοφίας, ΕΚΠΑ: Να αναβαθμίσουν τον ρόλο τους οι φοιτητές
 
Τι χρειάζεται να αλλάξει στα πανεπιστήμια; Πολλά! Θα ξεχώριζα τρία.
 
Πρώτα απ’ όλα θα πρέπει να αποκατασταθεί το ακαδημαϊκό περιβάλλον. Να λείψουν η βία και η αυθαιρεσία. Το κακώς εννοούμενο άσυλο καταργήθηκε, αλλά είναι ευθύνη πρωτίστως των πανεπιστημιακών αρχών, και όχι της αστυνομίας, να διασφαλίσουν ένα περιβάλλον φιλόξενο για μελέτη που θα προάγει την έρευνα.
 
Δεύτερον, το κέντρο της προσοχής πρέπει να είναι οι φοιτητές: να έχουν σύγχρονα πιστοποιημένα προγράμματα σπουδών, τα οποία να συγκροτούνται με βάση τις απαιτήσεις του αντικειμένου και όχι διευθετήσεις ή τις προσωπικές επιθυμίες των καθηγητών· να έχουν καθηγητές που ανταποκρίνονται στις υποχρεώσεις τους και αξιολογούνται.
Τρίτον, να δοθεί μεγαλύτερη ελευθερία και συγχρόνως ευθύνη στα πανεπιστήμια. Να σχεδιάζουν τα προγράμματά τους, προπτυχιακά και μεταπτυχιακά, ελληνόγλωσσα και ξενόγλωσσα, να διαμορφώνουν τον χαρακτήρα τους και να αναμορφώνουν τη δομή τους, να αξιοποιούν την περιουσία τους αλλά κυρίως το ακαδημαϊκό δυναμικό τους, τη γνώση που παράγουν και τους ανθρώπους που εκπαιδεύουν. Αυτό σημαίνει ενίσχυση της αυτοδιοίκησης και της σχέσης με την αγορά.
 
Ομως, το υπουργείο Παιδείας και η κυβέρνηση δεν πρέπει να απεμπολήσουν την ευθύνη της υψηλής εποπτείας, διότι τα δημόσια πανεπιστήμια ανήκουν στον ελληνικό λαό. Δεν ανήκουν στις πανεπιστημιακές αρχές ή στους καθηγητές τους. Γι’ αυτό, εκτός από τα εσωτερικά όργανα λογοδοσίας που πρέπει να δημιουργηθούν, π.χ. Συμβούλια με εξωτερικά μέλη και σοβαρές αρμοδιότητες, εποπτικές και ελεγκτικές, και οι ίδιοι οι φοιτητές, το πιο ανιδιοτελές κομμάτι της ακαδημαϊκής κοινότητας, πρέπει επιτέλους να εκλέξουν τους εκπροσώπους τους όπως προβλέπει ο νόμος, δηλαδή με καθολική ψηφοφορία χωρίς διαμεσολάβηση κομματικών παρατάξεων, ώστε να έχουν άμεση γνώση για το Ιδρυμα που φοιτούν και υπεύθυνο λόγο για τα θέματά τους.
 

Στέλιος Κώτσιος, Καθηγητής και πρόεδρος στο τμήμα Οικονομικών, ΕΚΠΑ: Δύο προτάσεις για ομαλή ολοκλήρωση σπουδών

 
Το καθαρά ελληνικό φαινόμενο των αιωνίων φοιτητών έχει προέλθει από τη μη κατάργηση χαριστικών διατάξεων άλλων εποχών με «ειδικές» συνθήκες, όταν οι συνθήκες αυτές εξέλιπαν. Συσχετίζεται επίσης με το θέμα των εισαγωγικών εξετάσεων. Δύσκολη εισαγωγή, άρα αδιανόητη διαγραφή. Οι αιώνιοι φοιτητές δεν αποτελούν διδακτικό πρόβλημα, αλλά επηρεάζουν τους δείκτες αξιολόγησης των ΑΕΙ και κυρίως δημιουργούν φοιτητική κουλτούρα απαξίωσης των σπουδών. Το προτεινόμενο σύστημα του ν+2 για την ολοκλήρωση των σπουδών, έχει τα εξής προβλήματα:
 
• Θέτει σε αγχωτική κατάσταση μεγάλο αριθμό φοιτητών, δεδομένου ότι ο μέσος χρόνος φοίτησης σε πολλά τμήματα υπερβαίνει κατά πολύ το ν+2.
 
• Επειδή κανένας καθηγητής δεν θα τολμήσει να κόψει-διαγράψει φοιτητή που χρωστάει μερικά μαθήματα για το πτυχίο, ουσιαστικά  καταργούνται κάποια από αυτά. Πολλοί φοιτητές θα αφήνουν για το τέλος τα δύσκολα μαθήματα, ώστε να τύχουν μεγάλης επιείκειας, ενόψει της διαγραφής τους.
 
Εναλλακτικά, προτείνουμε δύο συστήματα. Στο πρώτο, ο φοιτητής έχει παράταση χρόνου αντίστοιχη με τον αριθμό μαθημάτων που έχει περάσει. Π.χ. αν έχει περάσει τα 30 από τα 40 απαιτούμενα για το πτυχίο μαθήματα, του δίνονται 7 χρόνια (4 +3/4 του 4). Το σύστημα αυτό επιβραβεύει τον φοιτητή που μελετά, μειώνει το άγχος, βάζει τους φοιτητές από την αρχή σε ρυθμό και απαλλάσσει τους διδάσκοντες από την «υποχρεωτική» επιείκεια. Στο δεύτερο, υπολογίζεται ο μέσος όρος των τελικών βαθμών όλων των μαθημάτων κάθε ακαδημαϊκού έτους. Αν σε δύο συνεχόμενες χρονιές, ο μέσος όρος είναι μικρότερος του 5, ο φοιτητής διαγράφεται. Ετσι, οδηγείται ο φοιτητής να οργανώνει τις σπουδές του από την αρχή, ενώ έχει και σημαντικούς βαθμούς ελευθερίας. 
 

Σπύρος Γεωργάτος, Καθηγητής Ιατρικής, αντιπρύτανης Παν. Ιωαννίνων: Συμβούλια Ιδρύματος: μια άλλη προοπτική

Στη νέα εποχή, τα δημόσια ΑΕΙ χρειάζεται να γίνουν πιο ανοικτά στην κοινωνία, αλλά και πιο ορθολογικά στον τρόπο λειτουργίας τους. Το πανεπιστήμιο «επόμενης γενιάς» θα πρέπει να διαθέτει εξειδικευμένες δομές, που θα μελετούν συστηματικά την πορεία των αποφοίτων μετά τη λήψη του πτυχίου τους, την ακαδημαϊκή απόδοση των φοιτητών σε σχέση με το προφίλ των εισακτέων, τον ειδικότερο ρόλο του κάθε Ιδρύματος στη γεωγραφική του περιοχή και τις προοπτικές εξωτερικής χρηματοδότησης. Ολα αυτά αποτελούν βασικές προϋποθέσεις για να γίνεται σωστά ο στρατηγικός σχεδιασμός των Ιδρυμάτων και να αποφεύγονται οι ερασιτεχνισμοί. Παρά τις επιφανειακές ομοιότητες, τα Συμβούλια Ιδρύματος που θεσμοθετήθηκαν με τον ν.4009/11 δεν έχουν καμία σχέση (ούτε οργανωτικά, ούτε λειτουργικά) με τις παραπάνω δομές. Στο ελληνικό περιβάλλον, τα Συμβούλια εργαλειοποιήθηκαν πλήρως, μετατρεπόμενα σε μηχανισμούς αποκλεισμού των «ετεροδόξων» και σε παράκεντρα εξουσίας, που ανταγωνίζονταν τις πρυτανικές αρχές.

Παροιμιώδης υπήρξε επίσης η έλλειψη εξοικείωσης πολλών μελών των Συμβουλίων με στοιχειώδη οικονομοτεχνικά και νομοτεχνικά ζητήματα, που είχε ως συνέπεια την αδυναμία παραγωγής συγκεκριμένου έργου.

Η επαναφορά αυτού του θεσμού (ή κάποιας παραλλαγής του) δεν υποδηλώνει μεταρρυθμιστική διάθεση εκ μέρους του υπουργείου Παιδείας, αλλά αμηχανία και ενδεχομένως ρεβανσισμό απέναντι στην προηγούμενη πολιτική ηγεσία. Ανεξάρτητα από τα όρια που θα τεθούν στις αρμοδιότητές τους, τα νέα Συμβούλια θα λειτουργήσουν ως βήμα προώθησης ειδικών συμφερόντων από ομάδες επίδοξων «στρατηγών», που ήδη υπήρχαν στα πανεπιστήμια, αλλά έγιναν (αντικειμενικά) περισσότερες μετά τις συγχωνεύσεις με τα ΤΕΙ. Οι ομάδες αυτές θα διεκδικήσουν de facto ευρύτερους ρόλους, οξύνοντας έτσι τους υπάρχοντες ανταγωνισμούς.

Δημήτρης Καραδήμας, Καθηγητής Φιλολογίας, αντιπρύτανης ΕΚΠΑ: Υποστελέχωση, το βασικό πρόβλημα του πανεπιστημίου

Το υπουργείο Παιδείας ζήτησε προτάσεις για σειρά θεμάτων που αφορούν σε τομείς της τριτοβάθμιας εκπαίδευσης στους οποίους σκοπεύει να κάνει βελτιωτικές παρεμβάσεις και αλλαγές. Υπάρχουν τομείς στους οποίους οι παρεμβάσεις είναι περισσότερο από αναγκαίες και η πανεπιστημιακή κοινότητα τις αναμένει (π.χ. ΕΛΚΕ)· υπάρχουν τομείς στους οποίους οι παρεμβάσεις εμφανίζονται ως περιττές και αντιμετωπίζονται μάλλον με δυσπιστία και επιφυλακτικότητα (π.χ. ο θεσμός του Συμβουλίου του Ιδρύματος)· υπάρχουν, τέλος, πολλοί τομείς για την αναμόρφωση ή βελτίωση των οποίων χρειάζεται να γίνει πράγματι αναλυτική και καλόπιστη συζήτηση.

Ωστόσο, νομίζω ότι πρέπει να αναδειχθεί και ένα παράλληλο πρόβλημα που είναι επιτακτική ανάγκη να αντιμετωπιστεί μαζί με τις θεσμικές δυσλειτουργίες: πρόκειται για την υποστελέχωση των πανεπιστημίων τόσο σε διδακτικό-ερευνητικό όσο και σε διοικητικό προσωπικό. Η αξιοποίηση του εκάστοτε υπάρχοντος θεσμικού πλαισίου και η περαιτέρω ανάπτυξη του πανεπιστημίου στηρίζονται στο ανθρώπινο δυναμικό, το οποίο την τελευταία δεκαετία και έχει μειωθεί σημαντικά (κατά περιπτώσεις μέχρι και 40%) και έχει ιδιαίτερα ανεβασμένο μέσο όρο ηλικίας.

Η επιθυμητή αύξηση της εξωστρέφειας, η δημιουργία ξενόγλωσσων προπτυχιακών, η θέσπιση θερινών σχολείων, ο εμπλουτισμός και εκσυγχρονισμός των προπτυχιακών προγραμμάτων, η ανάπτυξη εξ αποστάσεων προγραμμάτων κ.λπ. δεν είναι εύκολο να προχωρήσουν χωρίς ενίσχυση του διδακτικού προσωπικού.

Ταυτόχρονα, κάθε νέα δραστηριότητα απαιτεί και τη δική της διοικητική και γραμματειακή υποστήριξη. Με άλλα λόγια, οι όποιες θεσμικές βελτιώσεις, αν δεν υποστηριχθούν στην πράξη με γενναία στελέχωση των πανεπιστημίων, δεν πρόκειται να τους δώσουν την αναμενόμενη ώθηση ανάπτυξης.

Ευγενία Μπούρνοβα, Καθηγήτρια Ιστορίας, ΕΚΠΑ: Κίνητρα για να ασχοληθούν οι ικανοί με τη διοίκηση

Κατ’ αρχάς πρέπει να γίνει αμέσως μεταφορά των εκτελεστικών αρμοδιοτήτων στο πρυτανικό συμβούλιο που είναι ευέλικτο όργανο για την αποτελεσματική λειτουργία της διοίκησης (βλέπε αντίστοιχα την κυβέρνηση). Η Σύγκλητος ως αντιπροσωπευτικό όργανο (βλέπε Βουλή) με τα δεκάδες μέλη πρέπει να συγκαλείται για θέματα σχετικά με τη χάραξη πολιτικής του Ιδρύματος. Κατά δεύτερον, πρέπει να αυξηθεί η αποζημίωση ώστε να λειτουργήσει ως κίνητρο για την ενασχόληση των ικανών με τη διοίκηση. Η αποζημίωση των 250 ευρώ μηνιαίως για τη διοίκηση ενός τμήματος που περιλαμβάνει συνήθως 30-50 καθηγητές, τουλάχιστον περί τους δέκα συμβασιούχους διδάσκοντες κάθε τύπου, μερικές χιλιάδες ενεργών προπτυχιακών φοιτητών, μερικές εκατοντάδες μεταπτυχιακών φοιτητών σε διάφορα προγράμματα, μερικές εκατοντάδες χιλιάδες ευρώ που πρέπει να διαχειριστεί, μια γραφειοκρατία απίστευτη που πρέπει να εποπτεύει και ο υπαρκτός κίνδυνος να του ζητηθούν ποινικές ευθύνες για κακοδιαχείριση, είναι προφανές ότι δεν αποτελούν κίνητρο ενασχόλησης με τη διοίκηση. Σε όλα τα παραπάνω, πρέπει να προσθέσουμε και τα προβλήματα διαχείρισης του διοικητικού προσωπικού, το οποίο είναι δραματικά γερασμένο λόγω της αναστολής διορισμών την τελευταία δεκαετία και χρειάζεται επειγόντως να ανανεωθεί. Οι διοικητικοί υπάλληλοι που υπηρετούν στις γραμματείες των τμημάτων και στις κοσμητείες πρέπει να κρίνονται και από τα διοικητικά μονοπρόσωπα όργανα του πανεπιστημίου, δηλαδή τους προέδρους και τους κοσμήτορες. Είναι κοροϊδία να γίνεται «αξιολόγηση» υπαλλήλου από προϊστάμενο που είναι σε άλλη υπηρεσία και βεβαίως σε άλλο κτίριο, δεν συναντά τον κρινόμενο υπάλληλο παρά μία φορά τον χρόνο στην κοπή της πίτας, ενώ ο πρόεδρος και ο κοσμήτορας που είναι καθημερινά μαζί του, να μην έχουν δικαίωμα στην κρίση του, ούτε να μπορoύν να εισηγηθούν ζητήματα κινητικότητας των διοικητικών υπαλλήλων.

Πηγή: https://www.kathimerini.gr (Έντυπη έκδοση)

 

Περισσότερα Άρθρα...

Join Radio

Εγγραφείτε προκειμένου να λαμβάνετε δωρεάν ειδοποιήσεις όταν έχουμε νεότερες πληροφορίες.