854 New Articles

Προτεινόμενο βιβλίο - Διονυσίου Ι. Τραμπαδώρου - Ο Άγιος Διονύσιος και η Ζακυνθινή Κοινωνία της εποχής του.

Διονυσίου Ι. Τραμπαδώρου - Ο Άγιος Διονύσιος και η Ζακυνθινή Κοινωνία της εποχής του. - Διατίθεται από τα βιβλιοπωλεία "Κορκολής" και "Λέξις"

Ιστορία
Typography
  • Smaller Small Medium Big Bigger
  • Default Helvetica Segoe Georgia Times

 

Χωρίς διάθεση να αποδεχθεί στερεότυπα ο κ. Τραμπαδώρος επιχειρεί να προσεγγίσει την προσωπικότητα του Αγίου της συγχώρεσης, μετεωριζόμενος μεταξύ της πίστης και της αμφισβήτησης, όπως αρμόζει στις ιστορικές μελέτες. Το θέμα με το οποίο καταπιάστηκε είναι πολύ μεγάλο και θέτει πολλά ζητήματα. Καμμία όμως ιστορική μελέτη δεν είναι αμετάκλητη και γι’ αυτό χαρακτήρισα το βιβλίο του, προσέγγιση.

Υποστηρίζει ότι η προσωπικότητα του Αγίου Διονυσίου αναδεικνύεται μέσα από τη ζακυνθινή κοινωνία του 17ου αιώνα. Πιστεύω ότι και οι δύο πόλοι (Άγιος Διονύσιος – Ζακυνθινή κοινωνία του 17ου αιώνα), έχουν αυτόνομη δυναμική, σε διαφορετικό πεδίο ο καθένας και ότι λειτουργούν συμπληρωματικά ο ένας για τον άλλο. Απλά η ακτινοβολία του Αγίου Διονυσίου επηρρέασε και επηρρεάζει μέχρι σήμερα τη ζακυνθινή κοινωνία, παρά τις ιδιαιτερότητες αυτής της σχέσης.

Η αντίθεση του τοπικού κλήρου με τον κλήρο της Κεφαλονιάς, η αντίθεση με την Κόρινθο και η διαπάλη ανάμεσα στους Βενετούς και στο Οικουμενικό Πατριαρχείο, για τα εκκλησιαστικά ζητήματα των ορθοδόξων πληθυσμών, που τελούσαν υπό βενετική κυριαρχία, είναι τρία στοιχεία που οριοθετούν το πλαίσιο της έρευνας του συγγραφέα.

Είναι επαρκώς κατατοπιστικά όσα αναφέρει ο κ. Τραμπαδώρος για την καταγωγή της οικογένειας Σιγούρου και για τη ζακυνθινή κοινωνία της εποχής που έζησε ο Άγιος Διονύσιος, κατά κόσμο Δραγανίγος Σιγούρος.

Για την κοινωνική διαστρωμάτωση επισημαίνει ότι εξαρχής σχηματίστηκαν συγκεκριμένες τάξεις, ότι το σώμα των ευγενών διαμορφώθηκε σταδιακά μέσα από μία θεσμική διαδικασία και ότι αποτελεί προϊόν μιάς συνθήκης, η οποία οδήγησε στην αποκοπή από τον αστικό κορμό μιάς ομάδας ατόμων, που διακρίνονταν από ορισμένα χαρακτηριστικά.

Η οικογένεια του Αγίου Διονυσίου συγκαταλέγετο στο ανερχόμενο στρώμα, το οποίο δραστηριοποιείτο και αναπτύσσετο οικονομικά στο εμπορικό παράλιο και σιγά-σιγά άρχισε να διεκδικεί δικαίωμα συμμετοχής στην τοπική αυτοδιοίκηση.

Σε ηλικία 21 ετών, στις 13 Νοεμβρίου 1568, ο Δραγανίγος Σιγούρος εκάρη μοναχός και «σύμφωνα με τις ευχές της εκκλησιαστικής αναβαπτίσεως», έλαβε το όνομα Δανιήλ. Λίγες μέρες αργότερα (19 Νοεμβρίου 1568) ο προβλεπτής Ζακύνθου του παραχώρησε ισόβια, ως δημόσιο κυριαρχικό δικαίωμα, την ιστορική Μονή της Παναγίας Αναφωνήτριας.

Από την πρώτη στιγμή της κουράς του, επέλεξε ως μοναστήρι της μετανοίας του, την Αυτοκρατορική Μονή της Μεταμορφώσεως του Σωτήρος ή Παναγίας Παντοχαράς των Στροφάδων. Ακολούθησε η χειροτονία του ως πρεσβυτέρου και ο διορισμός του ως ηγουμένου της Αναφωνήτριας (1570).

Στις αρχές Ιουνίου 1571 η Ζάκυνθος απειλήθηκε από τους Τούρκους, οι οποίοι, με 350 πλοία και 12.000 άνδρες, προσπάθησαν να καταλάβουν το νησί. Οι Ζακυνθινοί απέκρουσαν τις τουρκικές επιθέσεις και στις 7 Οκτωβρίου 1571 τα Ιόνια νησιά, η ιδιότυπη αυτή «κοινωνία συνόρων», όπως εύστοχα τη χαρακτηρίζει ο συγγραφέας, όπου συγκρούστηκαν παραδόσεις και δόγματα, αισθητικές και μύθοι, γλώσσες και συνήθειες, δοξασίες και ιδεολογίες, πολιτικές αντιλήψεις και οικονομικές βλέψεις, στρατηγικές και όπλα, έπαψαν να ζουν με τον κίνδυνο. Ο ενωμένος χριστιανικός στόλος, υπό τον Δον Ζουάν τον Αυστριακό, κατατρόπωσε τον Οθωμανικό στόλο στα νησιά Εχινάδες, σε μία ναυμαχία που έμεινε στην ιστορία ως Ναυμαχία της Ναυπάκτου και έδωσε τέλος στην τουρκική απειλή.

Το 1577 ο Δανιήλ Σιγούρος χειροτονήθηκε στην Αθήνα επίσκοπος Αίγινας, Ύδρας, Πόρου και Αγκιστρίου και ο αρχιεπίσκοπος Αθηνών Νικάνωρ, που τον χειροτόνησε, του έδωσε το όνομα Διονύσιος, για να τιμήσει τον πολιούχο των Αθηνών, Άγιο Διονύσιο τον Αρεοπαγίτη. Ήταν ο πρώτος ορθόδοξος επίσκοπος Αίγινας μετά την καταστροφή του Βαρβαρόσα (1537). Η αρχιερατεία του ήταν βραχεία και το 1578 επέστρεψε στη Ζάκυνθο και έμεινε στο μοναστήρι της Αναφωνήτριας. Παράλληλα ορίστηκε από τον Πατριάρχη Ιερεμία Β΄ χωροεπίσκοπος και πρόεδρος Ζακύνθου.

Παρότι το βιβλίο του κ. Τραμπαδώρου δεν είναι ογκώδες, περιέχει πολλά και ενδιαφέροντα στοιχεία, που κατατοπίζουν τον αναγνώστη, χωρίς περιττές φλυαρίες, επαναλήψεις και ανούσιες λεπτομέρειες.

Η έντονη πνευματική παρουσία του Διονυσίου Σιγούρου ενόχλησε τον επίσκοπο Κεφαλληνίας και Ζακύνθου Φιλόθεο Λοβέρδο και βρήκε την ευκαιρία να εκμεταλλευθεί την κατάσταση η Βενετία, η οποία υποδαύλιζε το χάσμα του εκκλησιαστικού ανταγωνισμού Ζακύνθου και Κεφαλονιάς, για να εξυπηρετήσει τους επεκτατικούς σκοπούς της.

Πολύς λόγος γίνεται για τη στρωματική διαμόρφωση της ζακυνθινής κοινωνίας, στα τέλη του του 16ου και στις αρχές του 17ου αιώνα και για τα φαινόμενα εξωθεσμικής επιβολής του δικαίου, που παραπέμπουν στο δίκαιο του ισχυροτέρου. Η σύγκρουση μεταξύ των οικογενειών Μονδίνου και Σιγούρου κυριολεκτικά διχοτόμησε το νησί. Η αιτία ήταν τα πρωτεία στο Συμβούλιο της Κοινότητας. Θύμα αυτής της σύγκρουσης ήταν και ο Κωνσταντής Σιγούρος, αδελφός του Αγίου Διονυσίου, του οποίου ο φονιάς, κυνηγημένος από τις Αρχές, έφθασε στο μοναστήρι της Αναφωνήτριας, όπου τον έκρυψε ο Άγιος Διονύσιος και τον βοήθησε να φύγει στην Κεφαλονιά.

Η προσέγγιση του θέματος από το συγγραφέα γίνεται με μεθοδικότητα και τεκμηριώνει όσα υποστηρίζει. Στο τέλος παραθέτει σειρά συμβολαιογραφικών εγγράφων, που σχετίζονται με την οικογένεια του Αγίου και τον ίδιο. Είναι άξιος συγχαρητηρίων για τον κόπο που έκανε και το αποτέλεσμα είναι σημαντικό. Σ’ ένα μικρό τόμο περιέλαβε όσα στοιχεία είναι απαραίτητα για να αποκομίσει ο μέσος αναγνώστης πλήρη εικόνα για τη ζωή του Αγίου Διονυσίου και τη ζακυνθινή κοινωνία της εποχής του. Μπορεί το βιβλίο του να μην ικανοποιήσει τους ειδικούς, που είναι οι πιό λίγοι, είμαι βέβαιος όμως ότι θα ικανοποιήσει τους μέσους αναγνώστες, που είναι οι περισσότεροι και αποτελούν το πιο δυναμικό αναγνωστικό κοινό.

Χρήστος Αθαν. Μούλιας

Δικηγόρος-Συγγραφέας

 

Εγγραφείτε προκειμένου να λαμβάνετε δωρεάν ειδοποιήσεις όταν έχουμε νεότερες πληροφορίες.